Ok, Boomers! Artykuł 3 w rolach głównych: samotność

Przez dziesięć ostatnich lat towarzyszę młodym ludziom w drodze do dorosłości i biorę ich problemy na warsztat. Ocieram się o banał, mówiąc, że rzeczywistość, przez ostatnią dekadę się zmieniła, ale zmieniła się i to bardzo. O tych zmianach i ich skutkach będę pisał  w tej serii artykułów, które będą ukazywały się co poniedziałek.

Zapraszam Was do drugiego artykułu z serii Ok Boomers.

Czytając ten artykuł, dowiesz się:

  • Z jakimi narracjami mierzą się nastolatkowie.
  • Jak w polskiej szkole wygląda profilaktyka zdrowia psychicznego i profilaktyka depresji.
  • O co młodzi ludzie chcieliby poprosić dorosłych?


Nie wiem jak Ciebie, ale mnie nie uczono w szkole, jak poznać i kontrolować emocje, skutkowało to brakiem umiejętności radzenia sobie ze złością, gniewem, smutkiem, cierpieniem i innymi uczuciami, co do których nie miałem instrukcji obsługi.

Podczas warsztatów, wszyscy niemalże jednogłośnie deklarują, że ważne w życiu jest własne zdanie, pewność siebie, poczucie sprawstwa, asertywność, umiejętność wyrażania emocji i inne mądre słowa.

Zajmijmy się własnym zdaniem – z perspektywy Dziecka. W rolach głównych R(odzic), (D)ziecko K(toś) i Babcia/ Dziadek/ Wujek/ Ciocia/ Smutek/ Złość/ Głód/ Zimno.

Rozgrzewka, nauka pierwszych kroków:

– Jak było w drodze?

– Wdepnąłeś w coś!

– Nie garb się!

– Idź prosto!

– Głupi jesteś…

– Zaraz wezmę pasa, to się nauczysz chodzić jak…

– No wiesz, a dziecko sąsiadów robi więcej kroków.

– To co, że dzieci w twoim wieku nie chodzą, ty nie jesteś wszyscy!

Gdybyśmy słyszeli takie komunikaty, nasza cywilizacja wyglądałby zupełnie inaczej.

Akt I  Dziecko już chodzi.

R: Idź, daj Babci/Dziadkowi/Wujkowi/Cioci buzi, no idź.

D: Nieeeee chcę..

R: Idź, idź!

D: Nieee chcę..

R: Idź, przytul <tu wstaw osobę> bo jej będzie smutno.

(Komunikat „Idź…” to komunikat mówiący, że ich smutek jest ważniejszy niż to, że nie chcesz, c.d.n.)

Akt II Dziecko upada i zaczyna płakać.

Co może usłyszeć?

„Nie płacz”, „Nic się nie stało”

Akt III

R: Zjedz obiadek, taki pyszny jest…

D: Nieeeeee chcę…

R: To zjedz, chociaż mięsko i ziemniaczki.

D: Nieeeeee chcę.

R: Zjedz, bo będziesz głodny!

D: Nie chce mi się jeść.

R: Cały dzień stoję przy garach, ziemniaki zostaw, buraki zostaw, mięso zjedz, bo będzie mi smutno!

(Komunikat „Zjedz, bo…” to komunikat mówiący, że ja wiem, lepiej czy jesteś głodny czy nie, c.d.n.)

Akt IV

R: Nie przejmuj się/nie płacz, że chłopiec cię uderzył, on tak pokazuje ci zainteresowanie…

Łobuz kocha najbardziej, prawda?
Nie prawda.

AKT V

R: Załóż kurtkę.

D: Nieeeeee..

R: Załóż kurtkę bo, zmarzniesz.

D: Nieeeeee, jest ciepło.

R: Załóż, bo zmarzniesz i zachorujesz!

D: Nieeeeee, nooo jest ciepło!

R: Zakładaj!

D: No ale, mi jest ciepło!

R: Jeszcze mi podziękujesz!

D: <zakłada czapkę, szalik i rękawiczki, sukces prawie odniesiony>

<czapka, szalik, rękawiczki zdjęte za polem widzenia>

(Komunikat „Załóż (..) bo jest” to komunikat mówiący, że ja wiem, lepiej co czujesz, nie musisz ufać sobie, ja wiem lepiej, czy czujesz chłód czy ciepło)


AKT VI

D: Gdzie moje pieniądze z komunii?

R: nie dam ci, bo przeznaczysz na głupoty.

<20 lat później, kupiłam sobie iphone i słuchawki, doślesz mi pieniądze, bo nie mam na…>

To są dopiero wierzchołki gór lodowych, ponieważ mija kilka lat i dziecko słyszy:
„Weź się za robotę. Jakie ty możesz mieć problemy? Dziecko, ja w twoim wieku… Mężczyźni nie mają depresji, a chyba babą nie jesteś? Idź na spacer. Pobiegaj. Poczytaj. Weź się w garść. Taka ładna dziewczyna/chłopiec a tak mało się uśmiecha”.

A co gdyby usłyszało:

Jesteś ważny/a. Masz prawo tak czuć, to nie jest, twoje widzi misie, tylko choroba, jest dużo specjalistów, pomogą nam.

764 – kojarzysz, tę liczbę z moich postów? (czytaj, albo przewiń do końca, artykułu tam przypomnę co znaczy).

Raport NIK wskazuje, że w latach 2014-2016 blisko połowa szkół publicznych różnych typów (ponad 44%) nie zatrudniała na odrębnym etacie ani pedagoga, ani psychologa.

W szkołach podstawowych, w których zatrudnieni byli specjaliści, średnio na jeden etat pedagoga w latach 2014-2016 przypadało 483 uczniów. Liczba ta była jeszcze wyższa w przypadku psychologów i wynosiła aż 2037.

W szkołach podstawowych jest pedagog na 483 uczniów. Kilka razy w tygodniu, słyszę, że w naszej szkole pedagog zatrudniony jest na ćwierć etatu – bardzo nisko chylę, czoło za ich pracę, ale nie znam pedagoga, który miał umiejętności bilokacji, choć pedagog na 241,5 osoby to nadal mniej niż homeopatia.

Ten akapit niech niepełnoletni też pominą. Dzisiaj młodzi potrafią tylko <wstaw dowolny umniejszający czasownik>, kto im tworzy świat?

a) sami sobie

b) kosmici

c) oni

d) my, dorośli.

„Żadnej profilaktyki!! Tylko selektywnie albo interwencyjnie”, to mantra wielu urzędów.

Weźmy ich na dużą salę w cztery klasy, tak na pół godziny, żeby obiad zjeść zdążyli, bo późnej autobus i wie pan.. mi się słupki muszą zgadzać.

       

Problemy nastolatków

Doświadczanie kryzysów rozwojowych, kryzysów adolescencji jest czymś, co się dzieje podczas dorastania i jest ważne. Młode osoby mierzą się z walką o autonomię, frustracjami spowodowanymi nakazami, zakazami i ograniczeniami. Wiele młodych osób czuje się samotna, odrzucona, nieatrakcyjna, gorsza albo niepotrzebna. Jeżeli młoda osoba nie radzi sobie, sięga po pomoc tam gdzie jest szansa na jej otrzymanie. Według statystyk może tej pomocy nie otrzymać ani w domu, ani w szkole.


Podczas pracy z osobami w młodym wieku i zbudujemy już relację, bardzo często pracujemy
z następującymi pytaniami:

  1. Co motywuje/demotywuje osoby w waszym wieku?
  2. Co jest ważne dla osób w waszym wieku?
  3. Jakie mają marzenia cela osoby w waszym wieku?
  4. Czego boją się osoby w waszym wieku?
  5. O  co osoby w waszym wieku chciałyby poprosić dorosłych?
  6. Co osoby w waszym wieku robią, żeby być zauważone?

Zatrzymująca jest powtarzalność odpowiedzi, wymienię 10 odpowiedzi na pytanie:
Czego boją się osoby w waszym wieku? Które padają najczęściej.

  • Depresji
  • Odrzucenia
  • Ośmieszenia
  • Samotności
  • Szkoły
  • Presji
  • Przypału z alkoholem
  • Śmierci
  • Nękania
  • Niesprawiedliwości

Odpowiedziami, które bardzo często zatrzymują mnie na zebraniach z rodzicami, to odpowiedzi na pytanie:  O  co osoby w waszym wieku chciałyby poprosić dorosłych?

  • Czas
  • Rozmowę
  • Uwagę
  • Żeby nie krzyczeli i przyznawali się do błędów
  • Żeby próbowali (z)rozumieć, a nie oceniać.

Jeżeli zastanawiasz się, dlaczego nie ma w powyższych stwierdzeniach nic o pieniądzach, przytoczę monolog, usłyszany, jak jeszcze pracowałem w teamie trenerskim.

„mówicie, że chcielibyście dostawać pieniądze i święty spokój od rodziców… Ja dostałam pieniądze i przyzwolenie, żebym robiła, co chcę. Uwierzcie żadne rzeczy i pieniądze, nie zapełnią samotności.”

Ponieważ często w wiadomościach prywatnych piszecie, że „to, co piszesz, jest fajne ale chciałybyśmy, więcej konkretów i rozwiązań”.  Zastanowię się nad zmianą konwencji tych artykułów. Na pewno, będzie mi bardzo trudno dawać rozwiązania, możemy spróbować z narzędziami i raz na jakiś czas zrobić live, czy webinar, piszcie w wiadomościach prywatnych albo komentarzach co Was bardziej interesuje.

764 to liczba samobójstw nastolatków w 2018 roku.

Do zobaczenia w poniedziałek przy pierwszej kawie.

Artykuł możesz pobrać, klikając -> TU <-

Centrum Wsparcia Psychospołecznego Sp. z o.o. NIP: 5272917873 ul. Towarowa 35 lok. 102, 00-869 Warszawa